Olkusz: zagadka synagogi i miejskich murów

synagoga mury 7Ogłoszenie UMiG Olkusz
Dobiegają końca sondażowe badania archeologiczne prowadzone od dwóch tygodni na zlecenie Urzędu Miasta i Gminy w Olkuszu na terenie pomiędzy ulicami Górniczą i Bóżniczą w Olkuszu, gdzie niegdyś wznosiły się miejskie mury obronne oraz baszta i synagoga. Badania przyniosły ciekawe odkrycia.

- Olkusz to miasto z bogatą historią. Cieszą kolejne znaleziska, które nie tylko są gratką dla historyków i archeologów, ale także stanowią potencjał turystyczny. Wszystkie odkrycia traktujemy jako naukę historii, do której mamy duży szacunek. Zastanawiamy się też nad możliwościami ich ekspozycji w przyszłości – komentuje burmistrz Roman Piaśnik.

synagoga mury 1

Przypomnijmy, że Olkusz został otoczony kamiennymi murami obronnymi w XIV wieku. Mur miejski miał ponad 1100 metrów długości i 9 metrów wysokości. Broniło go 15 baszt. W 1584 roku w jednej z baszt wybudowano synagogę. W 1648 r., olkuscy augustianie odsprzedali Żydom uliczkę sąsiadującą z synagogą oraz trzy wolne place, gdzie powstała żydowska dzielnica. Żydzi zobowiązani byli do konserwacji murów miejskich na odcinku przy synagodze. Mury miejskie baszty i bramy zostały rozebrane na początku XIX wieku. Wtedy rozbudowano też synagogę. Żydowska świątynia została zniszczona przez Niemców podczas okupacji, a w 1957 roku ostatecznie zburzona.

- Ponieważ chcemy przygotować koncepcję zagospodarowania terenu stanowiącego własność gminy Olkusz w zakresie uczytelnienia przebiegu murów obronnych, konieczne było wykonanie sondażowych badań archeologicznych, których przeprowadzenie sugerował Małopolski Wojewódzki Konserwator Zabytków w Krakowie. Chcieliśmy się upewnić, w jakim stanie zachowały się mury obronne, baszta, a także synagoga. Stan zachowania tych obiektów pozwoli określić w jakim zakresie i w jaki sposób w przyszłości będziemy mogli je wyeksponować – wyjaśnia Agnieszka Kaczmarczyk, Miejski Konserwator Zabytków w Olkuszu.

synagoga mury 11

Ekscytacji odkryciami nie kryje prof. Dariusz Rozmus, prowadzący nadzór nad badaniami archeologicznymi: - Okazało się, że mury obronne i mury tzw. baszty żydowskiej o grubości 180 cm zachowały się do wysokości prawie trzech metrów. Baszta i fragment muru są gotowe do odsłonięcia. Podczas badań odkryto XIX wieczny poziom synagogi, która była niejako nastawiona na basztę i mur miejski. W XIX wieku, po wyburzeniu murów miejskich, synagoga została rozbudowana na zachód. Wtedy wybudowano szerokie, główne wejście. Posadzka tego wejścia została wyłożona białymi i czerwonymi płytkami, które częściowo się zachowały. Zachowały się także ślady po drewnianych legarach podłogi synagogi. Odkrywane materiały budowlane wskazują wyraźnie na różne fazy przebudowy podłogi. Ciekawostką są pięknie zachowane schody zarówno przy wejściu głównym do przedsionka, jak i zejściu do centralnego pomieszczenia synagogi. Na fragmentach ścian zachowały się tynkowania. Budowa XIX wiecznej synagogi z wykorzystaniem przebiegu muru obronnego tak naprawdę ocaliła ten odcinek średniowiecznych obwarowań miasta. Można domniemywać, że relikty starszej XVI wiecznej synagogi znajdują się w obrębie murów baszty pod poziomem zabudowy z XIX wieku. Podczas badań znaleźliśmy sporo ceramiki z XIX i XX wieku. Teraz odkryte relikty zostaną przykryte i zasypane. Mam nadzieję, że będzie dalszy ciąg badań w najstarszej części synagogi i że w przyszłości odkryte relikty baszty i związanej z nią synagogi będą wyeksponowane – mówi, podsumowując ostatnie odkrycia.

UMiG Olkusz

 

Dodaj komentarz
Publikowane komentarze są prywatnymi opiniami użytkowników. Przegląd Olkuski nie ponosi odpowiedzialności za ich treść. Komentarze obraźliwe, szkalujące i naruszające ogólnie przyjęte normy współżycia społecznego będą usuwane. Prosimy o rozwagę w formułowaniu wypowiedzi. Chcielibyśmy, żeby dyskusja była rzeczowa i pożyteczna dla innych internautów. Zastrzegamy sobie możliwość usuwania komentarzy, których forma i treść znacznie odbiegają od tematu artykułu, przyjętej etykiety internetowej oraz naszego regulaminu. Jako redakcja szanujemy wolność i swobodę wypowiedzi, ale cenimy sobie również dbałość o kulturę języka
UWAGA: jeśli chcesz zamieszczać komentarze pod własnym imieniem i nazwiskiem musisz się zarejestrować. Rejestracja i używanie awatarów zapobiega także podszywaniu się innych internautów pod wybrany przez Ciebie nick. Komentarze użytkowników ukazują się w czasie rzeczywistym. Zachęcamy do zgłaszania administratorowi komentarzy naruszających regulamin.
Apelujemy do naszych Czytelników o zamieszczanie przemyślanych komentarzy. Administrator portalu ma obowiązek udostępnić organom państwowym na ich wniosek dane użytkowników zamieszczających groźby karalne, komentarze obraźliwe bądź naruszające dobra osobiste. Nasz portal pozwala na dodawanie komentarzy bez rejestracji apelujemy jednak o niewykorzystywanie "pozornej" anonimowości do obrażania innych osób.
Do wszystkich którzy NIE ZROZUMIELI zamieszczonego powyżej apelu: zapewne zauważyli Państwo, że zostaliśmy zmuszeni do usunięcia niektórych komentarzy z naszej strony. Nie jest to wyrazem naszej cenzury, próby ograniczania prawa do merytorycznej dyskusji czy też wolności wypowiedzi, lecz jedynie stosowaniem się do przepisów obowiązującego prawa. Komentarze są usuwane na podstawie uzasadnionego wniosku pokrzywdzonej osoby lub w wyniku PROWADZONEGO POSTĘPOWANIA o zniesławienie, naruszenie dóbr, z powodu gróźb karalnych itp. Redakcja ma OBOWIĄZEK UDOSTĘPNIĆ (na podstawie pisemnego wniosku) uprawnionym organom dane użytkowników którzy takie komentarze zamieścili oraz usunąć je z publikacji. W pewnych kręgach nastała wręcz moda na ustalanie tożsamości komentujących, więc PONOWNIE APELUJEMY o zamieszczanie przemyślanych komentarzy.
NIE HEJTUJĘ, BO SZANUJĘ !!!