Olkusz
5 maja 2026 roku, z okazji 163. rocznicy śmierci płk. Francesco Nullo burmistrz Roman Piaśnik złożył kwiaty pod grobem włoskiego bohatera spoczywającego na olkuskim Starym Cmentarzu. W uroczystościach zorganizowanych przez Szkołę Podstawową Nr 4 wzięli udział uczniowie placówki, która nosi imię bohatera dwóch narodów – Polski i Włoch oraz kombatanci.
Co roku spotykamy się przed grobem Francesco Nullo, aby wspólnie oddać hołd tym, którzy walczyli za naszą wolność. Losy Francesco Nullo pokazują, że wolność nie ma granic. Nullo przybył do Polski nie z przymusu, lecz z głębokiego przekonania, że „za wolność naszą i waszą” warto walczyć w każdym zakątku Europy. Dzisiaj oddajemy hołd wszystkim żołnierzom, którzy przez dziesiątki lat walczyli za Polskę i dla Polski. To ich śmiercią okupiona była wolność, jaką dzisiaj możemy się cieszyć – mówi Roman Piaśnik, Burmistrz Miasta i Gminy Olkusz.
Rocznica śmierci płk. Francesco Nullo jest dla uczniów i nauczycieli olkuskiej „czwórki” tradycyjnym Dniem Patrona Szkoły. Na Starym Cmentarzu oddali hołd bohaterowi walki „za wolność naszą i waszą”.
Francesco Nullo urodził się w 1826 roku w Bergamo. Był dowódcą ochotników włoskich, którzy opuścili ojczyznę, aby pomóc Polakom w powstaniu styczniowym. Zginął 5 maja 1863 roku w bitwie pod Krzykawką. Został pochowany na olkuskim cmentarzu i jeszcze za czasów zaborów społecznicy w konspiracji ufundowali mu pomnik w postaci złamanego pnia dębu. Obok jego grobu pochowani są Ignacy Żelechowski ps. Julian oraz Władysław Romer – dwaj powstańcy, którzy także polegli w bitwie pod Krzykawką.
Pierwsze legalne obchody rocznicy wybuchu powstania styczniowego odbyły się w Olkuszu w 1915 roku. Od tego czasu pamięć o Francesco Nullo jest pielęgnowana w Olkuszu, zarówno przez władze miasta, jak również przez środowiska działaczy społecznych, kombatantów i szkoły. W 1963 roku Szkoła Podstawowa Nr 4 otrzymała imię bohaterskiego Włocha. Od 35 lat działa w Olkuszu Towarzystwo Przyjaźni Polsko-Włoskiej im. płk. Francesco Nullo. W 2009 roku władze Olkusza i Bergamo podpisały umowę o partnerstwie.
Przed trzema laty pomnik na grobie Francesco Nullo, a także tablice upamiętniające dwóch innych powstańców poległych w bitwie pod Krzykawką, zostały oczyszczone i zakonserwowane. Kilka lat wcześniej na zlecenie władz miasta stary cmentarz został poddany rewitalizacji. Aby ułatwić zwiedzanie nekropolii, zostały wykonane kamienne alejki i powstało oświetlenie parkowe. Przeprowadzono także remont kamiennych murów cmentarnych. Poza tym przy bocznym wejściu na cmentarz została ustawiona tablica z planem nekropolii, na którym zostały zaznaczone groby zasłużonych olkuszan oraz pomniki. Została również opracowana i wydana drukiem ulotka z historią i planem Starego Cmentarza.
Urząd Miasta i Gminy w Olkuszu
