Powiat
Powiat olkuski ma dwa nowe rezerwaty przyrody. „Dolina Sztoły” oraz „Januszkowa Góra” zostały powołane na mocy zarządzeń Dyrektora Regionalnej Dyrekcji Ochrony Środowiska w Krakowie, które uprawomocniły się we wtorek. Łącznie obejmują blisko 40 hektarów terenów o szczególnych walorach przyrodniczych. Utworzenie obu obszarów chronionych jest efektem współpracy Regionalnej Dyrekcji Ochrony Środowiska w Krakowie, Nadleśnictwa Olkusz oraz stowarzyszenia Klub Przyrodników.
Pierwszy z nowych rezerwatów znajduje się na pograniczu gmin Bukowno i Olkusz. Jego powierzchnia wynosi 19,67 ha. „Rezerwat wodny Dolina Sztoły [19,67 ha] znajdujący się na terenie Gminy Bukowno i Gminy Olkusz chroni dolinę rzeczną z całą mozaiką siedlisk oraz źródłem krasowym” – informuje Nadleśnictwo Olkusz. Jednym z najcenniejszych elementów tego obszaru jest szczelinowo-krasowe źródło rzeki, znane jako Źródło w Żuradzie lub Źródło św. Krzysztofa. Woda wypływa tam ze skał wapiennych i dolomitowych. „Dolina Sztoły” charakteryzuje się dużym zróżnicowaniem siedlisk. Występują tu m.in. lasy łęgowe, torfowiska niskie, szuwary turzycowe oraz bory sosnowe i sosnowo-świerkowe. Na tym terenie stwierdzono także obecność wielu rzadkich i chronionych gatunków roślin. Wśród nich są m.in. kosaciec syberyjski, kukułka plamista, kruszczyk rdzawoczerwony oraz wawrzynek wilczełyko. Rezerwat jest również miejscem występowania płazów i gadów, w tym żmii zygzakowatej, zaskrońca zwyczajnego i padalca.
Drugi rezerwat znajduje się na terenie gminy Olkusz, w obrębie Podlesia. „Januszkowa Góra” zajmuje 19,80 ha, a najwyższy punkt wapiennego wzgórza sięga 449 m n.p.m. „Rezerwat Januszkowa Góra z kolei chroni ekosystem leśny porastający wapienne wzgórze z ostańcami skalnymi, jaskiniami i schroniskami” – podaje Nadleśnictwo Olkusz. Jednym z najbardziej charakterystycznych elementów krajobrazu Januszkowej Góry jest Januszkowa Baszta. To wapienna skała wznosząca się na ponad 20 metrów. W obrębie wzgórza znajduje się również kilka jaskiń i schronisk skalnych. Najbardziej znana jest Januszkowa Szczelina, mająca 56,5 metra głębokości. Jest uznawana za trzecią najgłębszą jaskinię na Wyżynie Krakowsko-Częstochowskiej. Cenne są także tutejsze zbiorowiska leśne. Występują tu m.in. grądy i buczyny, które sąsiadują z rozległymi kompleksami borów sosnowych. W runie leśnym można znaleźć wiele chronionych gatunków roślin, wśród nich lilię złotogłów, buławnik wielkokwiatowy, kruszczyki, wawrzynka wilczełyko, śnieżyczkę przebiśnieg oraz żłobika koralowego.
Utworzenie nowych rezerwatów nie oznacza zamknięcia ich dla turystów. Przez oba obszary przebiegają szlaki piesze. Nadleśnictwo zapowiadało ich formalne udostępnienie do ruchu turystycznego. „Przez oba rezerwaty przebiegają szlaki turystyczne, które zostaną lada moment udostępnione formalnie do ruchu turystycznego, zatem obiekty te, podobnie jak rezerwaty: Smoleń, Pazurek, Stołowa Góra im. Ryszarda Malika będzie można przemierzać pieszo nie schodząc ze szlaków” – informują leśnicy. Turyści będą mogli więc zwiedzać oba nowe obszary, ale muszą trzymać się wyznaczonych tras. Na terenie rezerwatów obowiązują również ograniczenia wynikające z przepisów o ochronie przyrody. Nie można m.in. zbierać grzybów ani spacerować z psami. Oba rezerwaty oraz prowadzące przez nie szlaki zostały uwzględnione na nowej mapie turystycznej przygotowanej przez Nadleśnictwo Olkusz.
„Dolina Sztoły” i „Januszkowa Góra” są kolejnymi rezerwatami na terenie Nadleśnictwa Olkusz. Łącznie jest ich już sześć. Oprócz dwóch nowych są to „Smoleń”, „Pazurek”, „Stołowa Góra im. Ryszarda Malika” oraz „Ruskie Góry”. Ten ostatni jest objęty ochroną ścisłą i nie został udostępniony turystom. Nowe rezerwaty pokazują różnorodność przyrodniczą terenów w okolicach Olkusza i Bukowna. Jeden chroni dolinę rzeczną wraz z cennymi siedliskami i źródłem krasowym, drugi natomiast obejmuje jurajskie wzgórze z lasami, ostańcami, jaskiniami i schroniskami skalnymi.
fot. facebook Nadleśnictwa Olkusz
